Esta enmienda pretende corregir la imposición de costas en el orden
contencioso administrativa en todo caso cuando la parte demandante es
personal funcionario al servicio de las Administraciones Públicas y
presenta la demanda para la defensa de sus derechos laborales.
Hasta el año 2011 las costas en el orden contencioso administrativa se
regulaban por el criterio de mala fe o temeridad; de forma que únicamente
se imponían las costas a la parte que se consideraba que había actuado en
el litigio de esa forma. A partir de ese año se introdujo el criterio de
vencimiento objetivo, de manera que se le impondrían las costas
procesales aparte que había visto rechazadas todas sus pretensiones
(salvo que el tribunal aprecie serias dudas de hecho o de derecho en el
asunto).
Sin embargo, esta forma de actuar, en el caso de demandantes personal
funcionario para defender sus derechos laborales es injusto y provoca un
agravio comparativo con el resto de empleados públicos, tanto personal
laboral como eventual al servicio de las Administraciones Públicas, que
deben acudir a la orden social. En este orden no existe un criterio de
vencimiento objetivo de condena en cuestas y, además, los trabajadores y
trabajadoras tienen reconocido el derecho a la justicia gratuita.
Con la redacción anterior del artículo 139 los efectos negativos de esta
situación se limitaban, por lo menos en parte, pues establecía que 'La
imposición de costas podrá ser la totalidad, a una parte de estas o hasta
una cifra máxima.' En la práctica, y en base a este precepto, los
Tribunales suelen a condenar en costas, de forma objetiva conforme el
criterio legal introducido en el 2011, pero estableciendo una cifra
máxima para su imposición, cifra que también habitualmente era muy
inferior a la que supondría conforme las normas orientativas de los
Colegios de Abogados/as en materia de regulación de las correspondientes
minutas por su actuación profesional.
Con la redacción dada por el Real Decreto-ley 6/2023, de 19 de diciembre
se suprime, salvo en materia de recursos, esa posibilidad, por lo que se
aplicarán los criterios generales en materia de costas y su tasación en
la Ley de Enjuiciamiento Civil, pudiendo llegar a encontrarnos que, en
los pleitos que deba interponer el personal funcionario en defensa de sus
derechos laborales podrían enfrentarse, en el caso de perder el juicio, a
tener que abonar minutas, por la actuación profesional de los servicios
jurídicos del Estado o de las
Página
907
correspondientes Administraciones Públicas, de miles de euros, ya no
limitando el derecho a la tutela judicial efectiva sino suprimiéndolo
definitivamente.
Esta emenda pretende corrixir a imposición de custas na orde contencioso
administrativa en todo caso cando a parte demandante é persoal
funcionario ao servizo das Administracións Públicas e presenta a demanda
para a defensa dos seus dereitos laborais.
Ata o ano 2011 as custas na orde contencioso administrativa regulábanse
polo criterio de mala fe ou temeridade; de forma que unicamente se
impuñan as custas á parte que se considerara que tiña actuado no litixio
desa forma. A partir dese ano introduciuse o criterio de vencemento
obxectivo, de xeito que se lle imporían as custas procesuais á parte que
vira rexeitadas todas as súas pretensións (salvo que o tribunal aprecie
serias dúbidas de feito ou de dereito no asunto).
Porén, esta forma de actuar, no caso de demandantes persoal funcionario
para defender os seus dereitos laborais é inxusto e provoca un agravio
comparativo co resto de empregados públicos, tanto persoal laboral como
eventual ao servizo das Administracións Públicas, que deben acudir á orde
social. Nesta orde non existe un criterio de vencemento obxectivo de
condena en custas e, ademais, os traballadores e traballadoras teñen
recoñecido o dereito á xustiza gratuíta.
Coa redacción anterior do artigo 139 os efectos negativos desta situación
limitábanse, polo menos en parte, pois estabelecía que 'A imposición de
custas poderá ser a totalidade, a unha parte destas ou ata unha cifra
máxima.' Na práctica, e en base a este precepto, os Tribunais adoitan a
condenar en custas, de forma obxectiva conforme o criterio legal
introducido no 2011, pero establecendo unha cifra máxima para a súa
imposición, cifra que tamén habitualmente era moi inferior á que suporía
conforme as normas orientadoras dos Colexios de Avogados/as en materia de
regulación das correspondentes minutas pola súa actuación profesional.
Coa redacción dada polo Real Decreto-ley 6/2023, de 19 de diciembre
suprímese, salvo en materia de recursos, esa posibilidade, polo que se
aplicarán os criterios xerais en materia de custas e a súa taxación na
Lei de Axuizamento Civil, podendo chegar a atoparnos que, nos preitos que
deba interpor o persoal funcionario en defensa dos seus dereitos laborais
poderían enfrontarse, no caso de perder o xuízo, a ter que abonar
minutas, pola actuación profesional dos servizos xurídicos do Estado ou
das correspondentes Administracións Públicas, de miles de euros, xa non
limitando o dereito á tutela xudicial efectiva senón suprimíndoo
definitivamente.